Η Ευρώπη δεν πρέπει να οπισθοδρομήσει!
Του Werner Hoyer*
Οταν στα κράτη-μέλη της Ευρώπης εθνικιστικά κόμματα πανηγυρίζουν εκλογικές επιτυχίες με αντιευρωπαϊκό λόγο, τότε είναι καιρός να δράσουμε. Στα θέματα ευρωπαϊκής πολιτικής, πολύ συχνά οι λαϊκιστές αυτοί -παραφράζοντας τον Οσκαρ Ουάιλντ- δεν προσπαθούν να πείσουν με επιχειρήματα, αλλά με συναισθήματα. Δεν ασχολούνται με τα γεγονότα, αλλά με τα συναισθήματα που μας προκαλούνται. Και ακριβώς εδώ έγκειται το πρόβλημα. Οταν οι λαϊκιστές εκμεταλλεύονται τα συναισθήματα, τότε τα λογικά επιχειρήματα, για να πείσουν, πρέπει να είναι πολύ ισχυρότερα.
Με την ευκαιρία αυτή θα ήθελα να δηλώσω ότι κάποιες από τις αναφορές του γερμανικού Τύπου, που δημοσιεύθηκαν ως επί το πλείστον στις αρχές της κρίσης του ευρώ και αναφέρονταν στους Ελληνες φίλους μας, με έκαναν να ντραπώ. Η Γερμανία τρέφει βαθύ σεβασμό για τις προσπάθειες του ελληνικού λαού και την αποφασιστικότητα της ελληνικής κυβέρνησης να εφαρμόσει μεταρρυθμίσεις.
Και οι πολίτες των κρατών που χρηματοδοτούν τα πακέτα στήριξης και παρέχουν τις απαιτούμενες εγγυήσεις δείχνουν όμως αλληλεγγύη. Η Γερμανία έχει επωμιστεί σημαντικό ύψος των πακέτων στήριξης, τα οποία χορηγήθηκαν για τη σωτηρία του κοινού νομίσματος. Ο λόγος για τον οποίο είμαστε σήμερα σε θέση να βοηθήσουμε την Ελλάδα και άλλους Ευρωπαίους εταίρους, είναι επειδή οι ίδιοι διασφαλίσαμε μέσω γενναίων μεταρρυθμίσεων την ανταγωνιστικότητά μας και την ικανότητά μας να παρέχουμε βοήθεια στους εταίρους μας. Στο πλαίσιο αυτών των μεταρρυθμίσεων ο κόσμος στη Γερμανία έπρεπε κατά το παρελθόν να υποστεί θυσίες. Το να πειστεί αυτός ο κόσμος για τα προγράμματα ευρωπαϊκής αλληλεγγύης, αποτελεί πολιτικά μια πρόκληση.
Οφείλαμε και οφείλουμε να ομολογήσουμε ότι η πολιτική συσσώρευσης χρεών, που επί δεκαετίες θεωρούσαμε αυτονόητη, εξελίχθηκε σ’ ένα φορτίο, που ακόμη και για τη γενιά μας είναι δυσβάστακτο. Επιπλέον, για να υπάρξει οικονομική ανάπτυξη, θα πρέπει να θωρακίσουμε το κοινό μας νόμισμα. Δεν θα επιτρέψουμε τη σταδιακή διάσπαση της Ευρωζώνης μέσω κερδοσκοπικών επιθέσεων. Μόνο ενωμένοι θα μπορέσουμε να αντιμετωπίσουμε τις δυσκολίες. Εξάλλου, η Γερμανία ανέκαθεν επεδείκνυε την απαιτούμενη αλληλεγγύη. Γνωρίζουμε τι οφείλουμε στο ευρώ, πολιτικά και οικονομικά.
Δεν πρέπει, ωστόσο, να επιφορτίσουμε αποκλειστικά και μόνο τους πολίτες μας με το κόστος μιας δημοσιονομικής ανανέωσης. Οσοι κέρδισαν από τις υψηλές αποδόσεις, οφείλουν να επωμιστούν τους αντίστοιχους οικονομικούς κινδύνους. Η ελευθερία και η ευθύνη είναι άρρηκτα συνδεδεμένες - και αυτό ισχύει τόσο για πρόσωπα, όσο και για κράτη. Οι Ευρωπαίοι φορολογούμενοι δεν πρέπει να μετατραπούν στην «κακή τράπεζα» (Bad Bank) της Ευρώπης. Και είναι προς το συμφέρον όλων μας να αποσοβηθεί ο κίνδυνος μιας εκτεταμένης πυρκαγιάς.
Ο δρόμος που ακολουθούμε για να υπερβούμε την κρίση πρέπει να σταθεροποιήσει την Ευρώπη και να δημιουργήσει τις προϋποθέσεις, ώστε να διασφαλιστεί η ευημερία σ’ ένα παγκόσμιο περιβάλλον που αλλάζει δραματικά.
Για να το επιτύχει αυτό η Ευρώπη, πρέπει να ρίξει όλο της το βάρος στα πλεονεκτήματά της - ενιαία αγορά, καινοτομίες και ιστορία. Για τον σκοπό αυτό, θεσμικοί και οικονομικοί παράγοντες πρέπει να αλληλοσυμπληρώνονται, ώστε να διαφανούν τα συγκριτικά πλεονεκτήματα της ενιαίας Ευρώπης.
Το μέλλον της Ευρώπης εξαρτάται από την ανταγωνιστικότητά της. Στο πλαίσιο αυτό εντάσσονται τόσο η εξειδίκευση στην εκπαίδευση των νέων, όσο και ο ανταγωνισμός για τα καλύτερα μυαλά. Ο συνδυασμός αυτός θα είναι καθοριστικός για τη μελλοντική ισχύ της Ευρώπης. Αφενός πρέπει να προωθήσουμε με καλύτερο τρόπο το υφιστάμενο δυναμικό μας, αφετέρου πρέπει να δημιουργήσουμε το κατάλληλο πλαίσιο, ώστε η εργασία και η διαβίωση στην Ευρώπη να είναι ελκυστική για εξειδικευμένο εργατικό δυναμικό.
Για να επιτύχει η Ευρώπη, δεν θα πρέπει να υπάρξουν εκπτώσεις στις αξίες, τις οποίες πρεσβεύει. Το ανθρώπινο ιδεώδες, με τις ιστορικές του καταβολές από την αρχαιότητα, μαγνητίζει όσους επιθυμούν, εκτός από την ευημερία, την ελευθερία, το κράτος δικαίου και τη δημοκρατία. Την ευθύνη αυτή πρέπει και θέλουμε να την αναλάβουμε.
Στόχος των προσπαθειών μας είναι η ενίσχυση του μεγάλου κοινού μας εγχειρήματος που λέγεται Ευρώπη, του οποίου τα σημαντικότερα επιτεύγματα είναι η ειρήνη, η ελευθερία και η ευημερία. Εκφράζουμε τη βαθύτατη εκτίμησή μας σε όλους όσοι αυτή τη στιγμή βιώνουν επώδυνες περικοπές, ώστε να εφαρμοστούν φιλόδοξες μεταρρυθμίσεις. Η Γερμανία θα στηρίξει την Ελλάδα σ’ αυτήν της την προσπάθεια. Εξάλλου τις τελευταίες δεκαετίες η Γερμανία δραστηριοποιείται με όλες της τις δυνάμεις για το μέλλον της Ευρώπης - όπως ακριβώς και πριν από 30 χρόνια για την προσχώρηση της Ελλάδας στην τότε ΕΟΚ. Ενωμένοι, θα καταφέρουμε να ξεπεράσουμε και αυτήν την κρίση.
*O δρ Werner Hoyer είναι αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών της Ομοσπονδιακής Δημοκρατίας της Γερμανίας.
