Συνέντευξη του Πρέσβη Δρ Wolfgang Schultheiss στην εφημερίδα Αγγελιοφόρος, 30 Οκτωβρίου 2005

Ο νέος πρέσβης της Γερμανίας, Βόλφγκανγκ Σούλτχαϊς «Δεν αλλάζει η εξωτερική μας πολιτική» Στο ίδιο μήκος κύματος Αθήνα και Βερολίνο στην ΕΕ

«Φρέσκος» έφτασε στην Ελλάδα ο νέος πρέσβης της Γερμανίας, Βόλφγκανγκ Σούλτσχαϊς, σε μια εποχή μεταβατική για το Βερολίνο. Ο έμπειρος Γερμανός διπλωμάτης, θεωρεί ότι η υπό διαμόρφωση κυβέρνηση σχηματισμού στη Γερμανία θα διατηρήσει τις ίδιες στενές φιλικές σχέσεις με την Αθήνα, ενώ εμφανίζεται αισιόδοξος για το αύριο της ΕΕ, παρά την κρίση –εμπιστοσύνης και ταυτότητας- που ταλαιπωρεί σήμερα τους «25».

Μια νέα κυβέρνηση σχηματίζεται αυτή τη στιγμή στη Γερμανία. Ποιον αντίχτυπο μπορεί να έχει αυτό το γεγονός στις διμερείς σχέσεις με την Ελλάδα;

Είμαι πεπεισμένος ότι ο διμερείς σχέσεις είναι τόσο σταθερές, ώστε να μην αλλάζει τίποτε σημαντικό όταν αλλάζουν στις δύο χώρες μας οι κυβερνήσεις. Η απερχόμενη κυβέρνηση του καγκελαρίου Σρέντερ είχε εξαιρετική συνεργασία με την κυβέρνηση Καραμανλή και απ’ όσο ξέρω ήταν πολύ καλή και η προσωπική σχέση των δύο ηγετών, παρά το γεγονός ότι ανήκαν σε διαφορετικά πολιτικά «στρατόπεδα». Εκτιμώ ότι και με την χριστιανοδημοκράτη καγκελάριο Μέρκελ η σχέση θα είναι εξίσου καλή. Άλλωστε, ο κανόνας στη Γερμανία είναι η συνέχεια στην εξωτερική πολιτική, ανεξαρτήτως κυβερνητικής αλλαγής.

Πριν από τις εκλογές στη Γερμανία, η μέλλουσα καγκελάριος κ. Μέρκελ παρουσιαζόταν στον Τύπο ως πιο προσανατολισμένη προς τις ΗΠΑ από τον προκάτοχό της. Κάτι που αποδίδεται κατά καιρούς και στον κ. Καραμανλή. Αλλάζει κάτι στην Ευρώπη με την καγκελάριο Μέρκελ;

Στην ευρωπαϊκή πολιτική οι κυβερνήσεις είναι δεσμευμένες σε μια σειρά από συνθήκες και κοινές αποφάσεις. Επιπλέον, η Γερμανία δεν ενδιαφέρεται να αλλάξει την ευρωπαϊκή της πολιτική. Η μόνη ουσιαστική δημόσια διαφορά μεταξύ της κ. Μέρκελ και της απερχόμενης κυβέρνησης ήταν το θέμα της ενταξιακής προοπτικής της Τουρκίας, το οποίο όμως μετά την απόφαση της 3^ης Οκτωβρίου δεν είναι πλέον επίκαιρο. Δεν βλέπω λοιπόν να αλλάζει κάτι στην ευρωπαϊκή πολιτική. Οσο για τις σχέσεις της Γερμανίας με τις ΗΠΑ, είναι ένας πολύ σημαντικός πυλώνας της εξωτερικής μας πολιτικής και στον πυρήνα τους είναι πολύ καλές. Είναι πιθανόν η νέα κυβέρνηση να δώσει ακόμα περισσότερη έμφαση στις σχέσεις με την Ουάσινγκτον, κυρίως όμως σε ατμοσφαιρικό επίπεδο. Και σε καμία περίπτωση σε αντιπαράθεση με την ευρωπαϊκή μας πολιτική. 

Στη σύνοδο του Χάμπτον Κορτ, οι «25» αναζήτησαν μια «επιτυχία», ώστε να ξεπερασθεί το αρνητικό κλίμα που υπάρχει αυτή την περίοδο στην ΕΕ. Εκτιμάτε, ότι κινείται κάτι στην Ευρώπη;

Δύσκολο να απαντήσει κανείς, αν δεν έχει το χάρισμα του μάντη. Το βέβαιο είναι ότι αυτή τη στιγμή η Ευρώπη βρίσκεται σε μια φάση αναστοχασμού. Πιστεύω ότι σε κάθε περίπτωση η ΕΕ θα προχωρήσει. Αλλωστε και στο παρελθόν υπήρξαν πισωγυρίσματα, τα οποία η ΕΕ τα ξεπέρασε, έμαθε από αυτά και στο τέλος βγήκε πιο δυνατή. Το σημαντικό τώρα είναι να κερδίσουμε τους πολίτες της ΕΕ, να τους ενθουσιάσουμε για το ευρωπαϊκό στοίχημα. Οι Ευρωπαίοι πολίτες πρέπει να συμμετάσχουν ενεργότερα στις διαδικασίες λήψης των αποφάσεων. Κοντολογίς οι κυβερνήσεις πρέπει αφενός να αντιληφθούν και να πείσουν ότι η ευρωπαϊκή οικοδόμηση δεν είναι μόνο για τις ελίτ, αφετέρου να «διαφημίσουν» την ΕΕ στους πολίτες τους. Η Ευρώπη, άλλωστε, μπορεί να οικοδομηθεί μόνο από τους λαούς της. Και πρέπει να δημιουργηθεί ένα αίσθημα ευρωπαϊκής ταυτότητας. Αυτό το ιδιαίτερα σημαντικό θέμα θα είναι στο επίκεντρο της εκδήλωσης που θα γίνει αύριο στην αίθουσα τελετών του ΑΠΘ, με τον πρόεδρο του Συνταγματικού Δικαστηρίου της Γερμανίας, Χανς Γιούργκεν Πάπιερ. Η κρίση στην ΕΕ θα ξεπεραστεί εάν οι πολίτες αντιληφθούν ότι η Ευρώπη υπερασπίζεται τα συμφέροντά τους, παίρνει υπόψη τις αγωνίες τους, εάν αποχτήσουμε το αίσθημα της ευρωπαϊκής ταυτότητας.

Είστε μάλλον αισιόδοξος. Ωστόσο, είναι σαφές ότι κάποιες ευρωπαϊκές κυβερνήσεις θα προτιμούσαν να αρκεστούν σε μια κοινή αγορά, αντί να παλέψουν για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση…

Πράγματι είμαι αισιόδοξος, αλλά όχι αιθεροβάμων. Η ΕΕ θα προχωρήσει.

Ας πάμε στην εκτός ΕΕ γειτονιά μας. Εκτιμάτε ότι θα αναγνωριστεί η πρώην γιουγκοσλαβική δημοκρατία της Μακεδονίας με το συνταγματικό της όνομα από το Βερολίνο;

Πράγματι η προηγούμενη γερμανική Βουλή ζήτησε με ψήφισμά της από την κυβέρνηση να αναγνωρίσει την FYROM ως Μακεδονία. Ωστόσο, η κυβέρνηση δεν δεσμεύεται από τα ψηφίσματα της Βουλής σε τέτοια θέματα και ακολούθησε μέχρι τώρα –εκτιμώ δε ότι θα το κάνει και στο μέλλον- τις συμφωνίες εντός της ΕΕ για την ονομασία της γειτονικής σας δημοκρατίας. Πάντως, το ψήφισμα της Βουλής –που επαναλαμβάνω δεν είναι δεσμευτικό- δείχνει τον προβληματισμό που υφίσταται για το θέμα του ονόματος και αντικατοπτρίζει τις αντιλήψεις της κοινής γνώμης. Στο δια ταύτα, πάντως, για τη Γερμανία η γειτονική σας χώρα επισήμως ονομάζεται FYROM.

κ. πρέσβη, είστε σχετικά «φρέσκος» στην Ελλάδα. Ποιες θα είναι οι προτεραιότητες στη δουλειά σας;

Ευτυχώς, είναι απλά τα πράγματα στις διμερείς σχέσεις, αφού είναι πολύ καλές και επισήμως και ανεπισήμως. Και λόγω της στενής συνεργασίας των δύο χωρών μας αλλά και λόγω των εκατοντάδων χιλιάδων Ελλήνων που είτε σπούδασαν, είτε έζησαν ως μετανάστες στη Γερμανία, είτε πήραν πολιτικό άσυλο στη χώρα μου στα χρόνια της δικτατορίας. Επιπλέον, από τις αρχές Σεπτεμβρίου που έδωσα τα διαπιστευτήριά μου στον πρόεδρο της Ελληνικής δημοκρατίας το πρώτο που αντιμετώπισα και ως διπλωμάτης και ως άνθρωπος ήταν συμπάθεια. Γνωρίζω βεβαίως τη βαριά σκιά που ρίχνει το παρελθόν μας και είμαι αποφασισμένος και προσωπικά να παλέψω για να δείξω ότι το ξορκίζουμε. Σήμερα, μαζί με την Ελλάδα, χώρα του πυρήνα της ΕΕ, αγωνιζόμαστε για να οικοδομήσουμε ένα καλύτερο ευρωπαϊκό μέλλον. Αυτή είναι η αποστολή μου στο πολιτικό επίπεδο, ενώ στο οικονομικό –να θυμίσω ότι η Γερμανία είναι ο υπ’ αριθμόν ένα εμπορικός εταίρος της Ελλάδας- δουλειά μου είναι να υποστηρίξω στο μέτρο των δυνατοτήτων μου την περαιτέρω βελτίωση των πολύ καλών διμερών σχέσεων. Επιπλέον –και αυτό είναι εξίσου σημαντικό- στόχος είναι η επιπλέον προώθηση των διμερών πολιτιστικών σχέσεων και μέσω του Ινστιτούτου Γκέτε και μέσω των δύο Γερμανικών Σχολών  σε Αθήνα και Θεσσαλονίκη. Στο προσωπικό επίπεδο τέλος, φιλοδοξώ να γνωρίσω τις ομορφιές της χώρας σας.

Εύχομαι να σας αρέσει, κ. πρέσβη και ευχαριστώ για τη συνομιλία.